پاسخ مقتدرانه رهبر معظم انقلاب به تهدیدهای آمریکا
اسدالله افشار
برجام که در سال 2015 امضا شد، فعالیت های هسته ای ایران را در ازای پایان تحریم ها محدود کرد. دونالد ترامپ در اولین دوره ریاست جمهوری خود در سال 2018 از این توافق خارج شد و تحریم ها را مجدداً علیه ایران اعمال کرد و آنها را تحت آنچه "کارزار فشار حداکثری" نامید، تشدید کرد. ترامپ گفت که خواهان یک توافق هسته ای جدید با ایران است، احساسی که او در ابتدای دوره دوم ریاست جمهوری خود در فوریه و همزمان با امضای تمدید کمپین انتخاباتی تکرار کرد.
این واقعیت که رئیس جمهور آمریکا مدعی است که آماده مذاکره با ایران است و دعوت به مذاکره می کند، تلاشی برای فریب افکار عمومی در سراسر جهان است. رهبر معظم انقلاب اسلامی عصر دیروز (چهارشنبه 22 اسفند ماه سال جاری) در دیدار هزاران نفر از دانشجویان سراسر کشور و فعالان تشکلهای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و گروههای جهادی دانشجویی گفتند: این بدان معناست که ما [آمریکا] میخواهیم مذاکره کنیم و به دنبال صلح باشیم، اما ایران علاقهای ندارد!
رهبرمعظم در همین دیدار یادآور شدند؛ ما چندسال مهم را صرف مذاکره کردیم، و سپس همین شخص، قرارداد تکمیلشده و امضا شده را کنار زد و آن را پاره کرد. وقتی می دانیم مذاکرات مؤثر نخواهد بود، چه نوع گفتگوهایی را باید دنبال کنیم؟ رهبری توضیح دادند دو سال مذاکرات جامع برجام از سوی ایران با آمریکا، انگلیس، فرانسه، آلمان، روسیه و چین طول کشید تا برجام را امضا کنند.
قابل ذکر است، در سال 2019، مقام معظم رهبری از پذیرش پیام ترامپ که توسط شینزو آبه، نخستوزیر وقت ژاپن ارائه شده بود، خودداری کردند و او را شایسته تبادل پیام ندانستند.
رهبرمعظم انقلاب همچنین خطاب به افرادی که معتقدند مذاکره با آمریکا میتواند از طریق رفع تحریمها فشار اقتصادی را کاهش دهد، گفت: «برخی افراد در داخل کشور برای مذاکره فشار میآورند: «چرا ما پاسخ نمیدهیم؟ چرا ما با آمریکا نمینشینیم؟»
حضرت آیتالله خامنهای با بیان اینکه تعامل با دولت کنونی آمریکا باعث کاهش تحریمها نمیشود، به درستی تصریح کردند: اگر هدف از مذاکره خلاصی از تحریمها باشد، تعامل با این دولت آمریکا به این نتیجه نمیرسد. در عوض، موضوع تحریم ها را پیچیده تر می کند و فشار را بر ما افزایش می دهد. مذاکره با این دولت تنها این فشار را تشدید خواهد کرد.»
رهبر فرزانه انقلاب هشدار دادند که مذاکرات جدید با واشنگتن تنها منجر به مطالبات بیشتر خواهد شد، خاطرنشان کردند: مسائل جدید مطرح می شود، انتظارات غیرواقعی مطرح می شود و مطالبات غیرمنطقی مطرح می شود. این فقط مشکل را بدتر از امروز می کند. بنابراین، مذاکره واقعاً هیچ مشکلی را حل نمی کند. این هیچ یک از پیچیدگیهایی را که ما با آن روبرو هستیم را حل نمیکند.»
حضرت آیتالله خامنهای ضمن درک تأثیر تحریمهای آمریکا، تأکید کردند که عوامل داخلی نیز بر مشکلات اقتصادی تأثیرگذار است و ایشان در همین خصوص اظهار داشتند: «تحریمها کاملاً بیاثر نیستند، اما مهم است که بدانیم مشکلات اقتصادی ما صرفاً به خاطر آنها نیست. اغلب، بخش قابل توجهی از مسائل ما ناشی از غفلت خودمان است. در حالی که تحریم ها نقش دارند، بسیاری از مشکلات ما از درون سرچشمه می گیرد. با گذشت زمان، تحریمها نیز میتوانند اثربخشی خود را از دست بدهند، این چیزی است که باید در نظر داشته باشیم.»
علت اینکه سلاح هستهای نداریم این است که خودمان نمیخواهیم
حضرت آیتالله خامنهای با اشاره به حرفهای آمریکاییها که میگویند «نمیگذاریم ایران به سلاح هستهای دست یابد»، گفتند: اگر میخواستیم سلاح هستهای تولید کنیم، آمریکا نمیتوانست جلوی ما را بگیرد؛ علت اینکه سلاح هستهای نداریم و دنبال آن هم نیستیم این است که خودمان به دلایلی که قبلاً گفته شده، این نوع سلاح را نمیخواهیم.
شایان ذکراست رهبر معظم انقلاب کاربرد سلاح هستهای و انواع دیگرِ سلاحهای کشتار جمعی همانند سلاحهای شیمیایی و میکروبی را حرام میداند. این فتوا در تاریخ ۲۱ آذر ۱۳۸۹ صادر شدهاست. وی تاکنون چند مرتبه در سالهای پیش و طی سخنرانیهای رسمی و عمومیِ خود پیرامون حرام بودنِ تولید و بهکارگیری از این نوع سلاحهای اتمی اشاره کردهاست.
به گفته گرت پورتر[1] سابقه عدم تلافی از حملات شیمیایی عراق علیه ایران قویاً نشان میدهد که بیزاری رهبر ایران از تولید سلاحهای شیمیایی و هستهای ریشهای عمیق و صادقانه دارد.
پیشینه صدور فتوای «منعِ ساخت و استفاده از سلاحهای هستهای» توسط رهبر جمهوری اسلامی ایران، رهبر معظم انقلاب به آبانِ سال ۱۳۸۲ برمیگردد که در آن زمان، رهبر ایران بهکارگیری از سلاحهای کشتار جمعی را حرام دانسته بود. وی تاکنون چندین بار به حُرمتِ بهکارگیری تسلیحات هستهای و سلاحهای کشتار جمعی اشاره کردهاست. وی در بهمنِ سال ۱۳۸۸ نیز بیان داشت: «ما اعتقاد به بمب اتم نداریم، به سلاح اتمی نداریم؛ دنبالش هم نخواهیم رفت. بر طبق مبانی اعتقادی ما، مبانی دینی ما، به کار بردن اینگونه وسائل کشتار جمعی اصلاً ممنوع است، حرام است؛ این، ضایع کردن حرث و نسل است که قرآن آن را ممنوع کرده؛ ما دنبال این نمیرویم…»
رهبرمکرم انقلاب در دیدار اعضای مجلس خبرگان رهبری (12/04/1399) بر نیاز ایران به استفادهی صلحآمیز از انرژی هستهای تأکید کرده و فرمودند: «فکر اسلامی ما میگوید سلاحی که در [کاربرد] آن، غیر مسلّحین، غیر نظامیها، و مردم عادّی تلف میشوند، این سلاح ممنوع است. این سلاح ممنوع است؛ حالا هستهای باشد یا شیمیایی باشد یا غیر اینها؛ این سلاح ممنوع است. ما بهخاطر نظر اسلام است که نخواستیم دنبال این سلاح برویم وَالّا اگر میخواستیم برویم شماها کی هستید، چه کاره هستید که بتوانید جلوگیری کنید.»[2]
در فتوای هستهای رهبرانقلاب که در پیامشان در نخستین کنفرانس بینالمللی"خلع سلاح هستهای و عدم اشاعه" در فروردین ۸۹ منتشر شد و پس از آن بهصورت رسمی در سازمان ملل هم ثبت شد، آمده است که ما علاوه براعتقاد به حرمت سلاح هستهای، کاربرد«دیگر انواع سلاحهای کشتارجمعی، نظیر سلاح شیمیایی و سلاح میکروبی را نیز ... حرام میدانیم.»[3]
آمریکا و متحدانش بدانند ایران ظرفیت تولید بمب هستهای دارد؛ امروز هم آن ظرفیت هست، ولی ایران تصمیمی برای تولید بمب هستهای ندارد. اگرکیان جمهوری اسلامی ایران، عزت و اقتدار ملی و منافع و امنیت ملی اش تهدید جدی شود؛ دکترین نظامی خود را تغییر خواهد داد، و الان ما توانایی لازم را برای کل این سلاح را داریم. مشکلی نداریم. تنها فتوای رهبری هست که این اقدام را [فعلا] ممنوع کرده است.
متعاقب سخنان رهبرانقلاب برخی معتقد هستند که فتوای آیت الله خامنه ای، فتوای یک مرجع است و جنبه حکم حکومتی را ندارد و دیگران که از ایشان تقلید نمیکنند میتوانند به گونهای دیگر عمل کنند.
به نوشته«ویکی شیعه»، گفته شده در نیمه اول دهه ۱۳۹۰ش اظهارنظر و فتاوای مراجع تقلیدی مانند مکارم شیرازی، نوری همدانی، جعفر سبحانی و جوادی آملی نیز دیدگاه فقهی آیتالله خامنهای را تأیید و تأکید کرد.
با وجود این برخی معتقد هستند فتوای رهبرانقلاب درخصوص حرمت ساخت سلاح هستهای قابل تغییر است.
حجت الاسلام حسنعلی اخلاقی امیری، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس دوازدهم در این خصوص میگوید: فتوای حضرت آقا که در سال ۸۹ در حرمت استفاده از سلاح هستهای مطرح شد در جای خود محفوظ است. اما در ادبیات فقه، ما گاهی حکم اولیه و گاهی ثانویه داریم، براساس ضرورتهایی که شرایط عمومی مردم اقتضا میکند فقیه، خصوصا ولایت فقیه بعضی اوقات سراغ حکم ثانویه میرود. اما ولی فقیه، چون جانشین پیامبر گرامی اسلام و اهل بیت در حوزه حکومتی است، این قدرت را از نظر دینی دارد تا حتی حکم اولیه را تغییر دهد، با این حال ما یک پله پایینتر آن را بیان میکنیم و میگوییم در مواقع ضروری، فقیه میتواند به عنوان حکم ثانویه فتوای خودش را متناسب با مسائلی که جامعه اسلامی آن را اقتضا میکند تغییردهد. حفظ نظام بالاترین مصلحت است این فرمایش در کلام حضرت امام بود و حضرت آقا نیز بارها برآن تأکید کردند.
نسبت بحث دکترین دفاعی ما براساس فتوای رهبر معظم انقلاب در سال ۸۹ همانی است که قبلا مطرح شده است، اما امروز که آمریکا و رژیم جعلی و منحوس صهیونیستی متاسفانه هیچ تعهدی را قائل نیستند و هیچ سازمان بین المللی نمیتواند آنان را کنترل کند، احساس میشود که این موضوع باید کارشناسی شود.
حضرت آیتالله خامنهای در شاید مهمترین بخش سخنان خود با هشدار شدیدی نسبت به تشدید تهدیدات آمریکا، گفتند: ایران به دنبال جنگ نیست، اما اگر آمریکاییها و عوامل آنها حرکت اشتباهی انجام دهند، پاسخ ایران قاطع و قطعی خواهد بود و بیشترین آسیب را آمریکا خواهد دید.
ترامپ گفته است که اگر ایران وارد مذاکره نشود و با شرایطش برای توافق جدید موافقت نکند، به اقدام نظامی متوسل خواهد شد.
مقام معظم رهبری تهدیدهای نظامی آمریکا را غیرمنطقی دانستند و هشدار دادند که این گونه اقدامات تحریک آمیز می تواند عواقب قابل توجهی داشته باشد. وی تصریح کرد: ایجاد جنگ و وارد کردن خسارت یک طرفه نیست. [4]
اکنون لازم است با توجه به نامه و مواضع تهدید آمیزترامپ و با عنایت به نظرکارشناسان و تحلیل گران؛ بازتعریفی از قدرت هستهای، قدرت نظامی (چه تدافعی و چه تهاجمی) و همچنین نظم منطقهای (چه به لحاظ امنیتی، چه سیاسی و چه نظامی) داشته باشیم تا بتوانیم سایه شوم تهدید را از سرکشور و از سر مردم عزیزمان دورسازیم و با عزت و اقتداردر جهت حفظ منافع و امنیت ملی و بین المللی خود؛ پاسخی شایسته و در خور به زیاده خواهی های آمریکای قلدر و متحدانش دهیم که بدانند ایرانی با عزت زندگی می کند و از حیات با ذلت گریزان است و میانه ای با آن ندارد و زیر بار ظلم هیچ قدرت جبار قلدر استکباری نمی رود و سرسازش با آنان را که به دنبال باج خواهی هستند ندارد و تسلیم خواست های نامشروع ایشان نمی شود و تکلیف ما در مواجه با تهدید آنان همان است که رهبرحکیم و فرزانه انقلاب بیان فرموده اند: «تهدید به زدن ضربه و ایجاد جنگ یک مسئله یکطرفه نیست وایران قادراست ضربه متقابل وارد کند و قطعاً این کار را خواهد کرد.»
جان کلام این که؛ ۱۹ بهمن امسال فرمانده معظم کل قوا فرمودند اگر دشمن تهدید کند، ما تهدید میکنیم و اگر تهدید را عملی کند، ما هم تهدید را عملی خواهیم کرد. اگر به امنیت ملت ما تعرض شود، ما هم به امنیت آنها تعرض خواهیم کرد.
و باز معظم له رهبر معظم انقلاب اسلامی عصر چهارشنبه 22 اسفند ماه سال جاری دردیدارهزاران نفر از دانشجویان سراسرکشوروفعالان تشکلهای سیاسی،اجتماعی،فرهنگی و گروههای جهادی دانشجویی فرمودند:
1-ایران به دنبال جنگ نیست اما اگر آمریکاییها و عواملشان دست به اقدام غلطی بزنند، اقدام متقابل از طرف ایران قاطع و حتمی است و آنکه بیشتر ضرر میکند آمریکا است.
2-تهدید میکند آمریکا به نظامیگری. این تهدید به نظر من غیر عاقلانه است یعنی ایجاد جنگ، ضربه وارد کردن یک طرفه نیست، ایران قادر به زدن ضربه متقابل هست و قطعاً این ضربه را وارد خواهد کرد.
3- من حتی معتقدم اگر چنانچه یک حرکت غلطی از طرف آمریکاییها و عواملشان سر بزند، آن که بیشتر ضرر میکند آنها هستند. البته جنگ چیز خوبی نیست، ما دنبال جنگ نیستیم؛ اما اگر چنانچه کسی اقدام کرد، برخورد ما یک برخورد قاطع و حتمی است.
از مجموع آن چه در این یادداشت از بازخوانی و نگاه رهبر معظم انقلاب در خصوص پاسخ به تهدیدات قلدرمابانه ترامپ برمی آیداین است که از جنگ استقبال نمیکنیم اما اگرآمریکا این غلط فاحش استراتژیکی راهبردی را مرتکب شود؛ پاسخ قاطع پشیمان کننده ای را از سوی ایران دریافت خواهد کرد.
پنجشنبه: 23 / 12 / 1403- 12 رمضان المبارک 1446- 13 مارس 2025
[1] - گرت پورتر Gareth Porter)۱۸ ژوئن ۱۹۴۲) مورخ و روزنامهنگار تحقیقی و تحلیلگر مسایل امنیتی در آمریکاست. وی در زمینه جنگ ویتنام و همچنین برنامه هستهای ایران دارای تالیفاتی است. وی در سال ۲۰۱۲ «جایزه مارتا گلهورن برای روزنامه نگاری» را در زمینه روزنامهنگاری بدست آورده است.
[2] - حرمت سلاح کشتار جمعی، ابدی و استثناناپذیر است. پايگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آيتاللهالعظمی سيدعلی خامنهای (مدظلهالعالی) - مؤسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی.
[3] - همان.
4- Zarfam. Soheila. Talks with US will ramp up pressure. Translator and author: Asadollah Afshar. Tehrantimes/ : March 12, 2025 - 22:21 Wednesday
