شناخت اجمالی از واژگان مهدویت

اسدالله افشار

ای منتظران گنج نهان می آید

آرامش جان عاشقان می آید

بر بام سحر طلایه داران ظهور

گفتند که صاحب الزمان می آید

نشاط آورترین وخوشایندترین فصل سال و محبوب ترین ودوست داشتنی ترین فصول در نزد همه انسان ها وحتّی حیوانات و پرندگان فصل بهاراست. و از طرف دیگر، زیباترین جلوه های زندگی انسان دردوران جوانی ظهور و بروزمی كند؛ دورانی كه او سرشار از انرژی و قدرت و نشاط است و در واقع، جوانی نیز بهارعمرانسان به حساب می آید.

تمامی این بهارها كوتاه ومحدود است و به قطعه خاصّی از زمان و دوران بستگی دارد كه حداكثرچند ماه ویا چند سال به طول می انجامد؛ اما همین دوران كوتاه نیزبدون بهارآفرین حقیقی غم زا و بی نشاط است.

آمد بهار و گل رخ من درسفر هنوز

خندید و ابرچشم من از گریه تر هنوز

آمد درخت گل به برامّا چه فایده؟

كان سرو گلعزارنیامد به برهنوز

آنچه بشرآرزو دارد و در پی دست یابی به آن است، بهارطولانی وهمگانی ونشاط فراگیر و عمومی است؛ بهاری كه تمام نقاط زمین رافراگیرد و تمام موجودات را زیر بال خود قراردهد وتمام دل ها را نشاط بخشد و تمام جان ها را سرسبز سازد.

درمتون دینی ما به این آرزوی بشری و تحقق آن اشاراتی شده است. از جمله، درباره جان جانان، حضرت صاحب الزمان، (روحی له الفداء)چنین تعبیری آمده است:«اَلسَّلامُ عَلی رَبیعِ الانامِ وَنَضْرَه الایامِ: سلام بر بهار مردم و شادی روزگار.»[1]

گل من را بهاری بی خزان است

گل من مهدی صاحب زمان است

و در برخی روایات نیزازروزگارظهور مهدی (ع)تعبیربه«نیروز»(نوروز) كه آغاز بهار است، شده، ازجمله: امام صادق (ع)فرمود:«یومُ النَّیروزِ هُوَ الْیومُ الَّذی یظْهَرُ فیهِ قائِمُنا اَهْلَ الْبَیتِ... وَ ما مِنْ یومِ نَیروزٍ اِلاّ وَ نَحْنُ نَتَوَقَّعُ فیهِ الْفَرَجَ: روزنوروز روزی است كه قائم ما اهل بیت در آن ظهور می كند... و هیچ روز نوروزی نیست، مگر اینكه ما در آن روز منتظر فرج می باشیم.»[2]

ای دل بشا رت می دهم خوش رو زگا ری می رسد

با د رد وغم طی می شود آخر بها ری می رسد

این تعبیرفقط یك تعبیر ذوقی وادبی شعرگونه عاری ازحقیقت نیست،بلكه از واقعیت بس ژرفی حكایت داردكه تنهادردوران مهدی موعود(ع)تحقق پذیر خواهد بود. دردوران مهدی (ع) بها رهمه جانبه و فراگیرمی شود، و نشاط و شادی عمومی و جهانی خواهد شد.

اگرآن گل به تنهایی نماید چهره برعالَم

شود برمدّعی پیدا كه با یك گُل بهارآید

«مهدویت»؛ روح و جان تشیع

«مهدویت» سبزترین اندیشه ای است که خداوند آن رابه انسانیت هدیه کرده است ومی رود تا با به شکوفه نشستن، جهان هستی را به عطردل انگیز خود طراوتی بهشت گونه بخشد.این تفکر که درهر دین وآیینی به گونه ای خود را متجلی ساخته، درفرهنگ متعالی تشیع به عالی ترین صورت ممکن پای به عرصه ی اندیشه ها نهاده است و با ارائه کاملترین تصویر از این اعتقاد سترگ، همگان را به حیرت وطلب انداخته است. بازشناسی روزآمد این اعتقاد، همواره دل مشغولی فرزانگان و اندیشمندان شیعه بوده وهست و همواره در نهایت اهتمام به این مهم پرداخته اند . از این رو، موضوعات مربوط به مهدویت، آمیختگی ویژه ای با زندگی شیعه پیدا کرده، به گونه ای که می توان مهدویت را روح و جان تشیع برشمرد. به ویژه در دوران معاصر که اشتیاق وصف ناپذیری جهت معرفت و شناخت آن خورشید پنهان درعموم مردم و به ویژه جوانان به چشم می آید که این خود، انسان را برآن می دارد تا هرآن چه در توان است، درخدمت این قافله شیدا خالصانه نثا رنماید.

مژده که ایام ظفر می رسد

بوی گل نرگس تر می رسد

این شب آشفته به سر می رسد

جلوه لبخند سحر می رسد

این یادداشت کوتاه در شناخت اجمالی واژگان مهدویت، برگ سبزی است که امید می رود مقبول آن یار محبوب بی همتا و مفید برای یاران آن حضرت قرارگیرد .

1-آخرالزمان

شکی نیست که هر آغازی را انجام و هر شروعی را پایانی است، جز ذات بی پایان خداوندی که هم آغاز است و هم انجام . زمان نیز مانند تمام مخلوقات الهی چنین خواهدبود . روزگاری بر دنیا سپری شده که دیباچه ی زندگی دنیایی به شمارمی آید و زمانی نیز خواهد گذشت که پایان این کتاب خواهد بود.

برگه های پایان کتاب زندگی انسان درزمین «آخرالزمان » خوانده می شود .این اصطلاح که دراغلب ادیان بزرگ به چشم می خورد، در ادیان ابراهیمی و به ویژه در دین اسلام، بسیار مورد توجه قرار گرفته است .

این اصطلاح، معمولا به روزگارپایانی دنیا ورویدادهایی که ممکن است دراین بخش از زندگی دنیایی به وقوع بپیوندد، گفته می شود و در روایات فراوان مورد اشاره قرار گرفته است . از جمله اتفاقات بسیار مهم این دوران می توان به قیام جهانی حضرت مهدی ( علیه السلام) اشاره کرد.

2-ابدال

«ابدال»جمع«بدل»یا «بدیل» ، عده ای معلوم ازصالحان وخاصان خداراگویندکه هیچ گاه زمین ازآنان خالی نبا شد وجهان بدیشان برپا ست وآن گاه که یکی ازآنان بمیرد،خدای تعالی دیگری را به جای اوبرانگیزد،تاآن شمار که به قولی هفت وبه قولی هفتاد است، همواره کامل ماند . درفرهنگ مهدویت ازایشان به عنوان گروهی ازیاران حضرت مهدی (عج) هنگام ظهور گفته می شود که ازمنطقه شام به آن حضرت معلق شده،ایشان رایاری می نمایند.درباره ویژگی این افرادگفته شده،آنان راهبان شب وشیران روزهستند.دل هایشان چون پولاد سخت است که درمیان رکن ومقام، باآخرین ذخیره الهی حضرت مهدی (عج) بیعت خواهند کرد.

3-اثنی عشریه

اثنی عشریه، یا دوازده امامی، پرجمعیت ترین گروه شیعه هستند که معتقدند خداوند پس از پیامبراکرم( ص) دوازده امام را به امامت نصب فرمود که با حضرت علی( ع) آغاز و به محمدبن حسن مهدی (عج) ختم می گردد.

ایشان دلائل فراوانی از آیات قرآن و احادیث نبوی و امامت علی ( ع) اقامه نموده اند و امامت آن حضرت را به نص صریح از طرف خداوند، ذکر نموده اند. آن ها امامان را مانند پیامبر، ملهم ازجانب خدا می دانند و می گویندکه امامت ریا ست عامه دارد و مقام او مافوق بشرعادی است.

4-اشراط الساعه

«اشراط» جمع«شرط»به معنای علامت است. بنابراین«اشراط الساعه»به معنای نشانه های نزدیک شدن قیامت است. اصطلاحی که درقرآن وحدیث، برمجموع حوادثی اطلاق می شود که پیش از واقعه عظیم رستاخیزاتفاق خواهد افتاد. این واژه بیش تردر روایات اهل سنت به کار رفته است .

یکی ازحوادث مهمی که به عنوان اشراط الساعه ازآن یاد شده و مورد اتفاق شیعه و اهل سنت است، ظهورمردی از خاندان پیامبراکرم( ص)می با شد و شیعه معتقد است،اوفرزند امام حسن عسکری( ع)است که درسال دویست و پنجاه و پنج ق متولد شده وهم اکنون به قدرت الهی زنده است وآن گاه که خداوند اراده نماید، پرچم قیام بردوش خواهد گرفت وتا او نیاید و حکومت عدل را درگیتی برپای ندارد، عمرجهان به سر نمی رسد و قیامت برپا نمی گردد.

5-امدادهای غیبی

اگرچه اساس قیام حضرت مهدی(عج)برامورطبیعی است،ولی به اقتضای عظمت آن قیام جهانی، خداوند متعال برخی ازنیروهای غیبی وفوق طبیعی خود رادراختیارآن حضرت قرار خواهد داد،تاموجبات پیروزی ایشان هرچه بهترفراهم آید.ازمجموعه ی روایاتی که در این زمینه وارد شده،می توان موارد زیررابه عنوان امدادهای غیبی هنگام ظهوربرشمرد :نصر الهی،فرشتگان وبویژه امین وحی جبرئیل، شمشیرهای ویژه،القای ترس و رعب دردل د شمنان وهم چنین اسباب وعلل طبیعی هم چون بادها وابرها همان گونه که درتسخیر پیامبران همانند حضرت سلیمان ( ع) بوده است.

6-امنیت اجتماعی

یکی ازمهم ترین شاخصه های حکومت جهانی حضرت مهدی (عج) امنیت اجتماعی است . امنیتی که بشریت درتمام دوران تاریخ خود مانند آن را ندیده است . او درجامعه ی عدالت بنیاد خود، همه معیارها وضوابط غیرانسانی و نادرست را کنار می زند وعلل و عوامل دلهره، نگرانی وترس را نابودکرده، بیم آفرینان و هراس انگیزان را ا ز سر راه جامعه برخواهد داشت.

7-انتظار

«انتظار» به معنی چشم به راه بودن ودرنگ کردن به امید پیشا مدی خاص،است . به بیان دیگر انتظار،کیفیتی است روحی که موجب به وجودآمدن حالت آمادگی است، برای آن چه انتظاردارند وضد آن یاس وناامیدی است ودر اصطلاح مهدویت به چشم دوختن به ظهور حضرت مهدی ( ع) وکسب آمادگی های لازم برای درک هرچه بهترزمان ظهور ایشان است .

حضرت رسول اکرم ( ص) وامامان معصوم،برانتظارآن روزموعودولحظه شماری در فرارسیدن حکومت حقه که تنها به دست آن حضرت تشکیل می گردد، تاکید فراوانی نموده و آن رااز اصول اساسی دین داری شمرده اند وپاداش های بزرگی برای منتظران بیان فرموده اند.از همین روی، علمای بزرگ، انتظاررایکی ازوظایف مهم مردم درعصرغیبت دانسته اند وهم پیوسته مؤمنین را به مراعات این وظیفه ی خطیر، باکردارو گفتاروا می داشتند .

درباب انتظارفرج وارج واهمیت آن، احادیث فراوانی از پیشوایان معصوم(علیه السلام) روایت شده است . پیامبرگرامی اسلام( ص)فرموده است: برترین کارهای امت من انتظارفرج از خدای عزوجل است.

8-انطاکیه

«انطاکیه» یکی ازقدیمی ترین شهرهای شام است که به گفته بعضی درسیصد سال قبل از مسیح بناگردید.

این شهربرای مسیحیان مانند مدینه برای مسلمانان است.آن جا پس ازبیت المقدس، به عنوان دومین شهر مذهبی آن ها به حساب می آید. به همین جهت در قرآن مجید از این شهر به خصوص، سخن به میان آمده است. شاید ذکرانطاکیه در روایات مهدویت، به خاطر رابطه تنگاتنگی است که بین حضرت مسیح ( ع) وحضرت مهدی (عج) درعصرظهورایجاد خواهد شد .

در روایات مربوط به حضرت مهدی (عج) ازآن به عنوان سرزمینی یاد شده که حضرت مهدی (عج) پس ازظهوراز غاری درآن سرزمین، تورات وانجیل را بیرون آورده، با یهود و نصاری با آن استدلال کرده و حقانیت خود را به اثبات خواهد رسا ند.

9- بقیه الله

واژه «بقیه» به معنای بازمانده وپاینده وآن چه که ازچیزی باقی گذاشته شود، است. ترکیب«بقیه الله» در قرآن مجید و روایات خاندان عصمت و طهارت( علیه السلام)آمده است. ازآن جایی که مهدی موعود (عج)آخرین پیشوا و بزرگ ترین رهبر انقلاب پس از قیام پیامبر اسلام( ص) است، یکی از روشن ترین مصادیق «بقیه الله» می باشد و از همه به این لقب شایسته تر است. به خصوص که تنها باقیمانده بعد ازپیامبر( علیه السلام) وامامان ( علیهم السلام) است . بنابراین یکی ازالقاب حضرت مهدی (عج) بقیه الله است که خود آن حضرت هنگام آغاز ظهور، خود را با این لقب معرفی خواهد کرد. و توصیه شده در عصرغیبت و ظهور، هنگام سلام به آن حضرت چنین گفته شود: «السلام علیک یا بقیه الله فی ارضه.»

10-توقیع

«توقیع» به معنی امضاکردن نا مه وفرمان ونشان کردن برنامه ومنشورمی با شد ونیزپا سخ هایی است که بزرگان و دولت مردان، زیر سؤال ها و درخواست های کتبی که از ایشان می شده، می نوشتند .

درکتاب های روایی، فقهی وتاریخی شیعه،توقیع به قسمتی ازنوشته های ائمه ی اطهار(علیهم السلام)اطلاق شده است والبته عمده ی آنها چه ازلحاظ مقداروحجم وچه ازنظرتعداد، توقیعاتی است که از سوی قلب عالم امکان ولی عصر (عج) صادر گردیده است .

امروزه نیز، وقتی سخن ازتوقیع به میان می آید، ذهن به توقعیات حضرت مهدی (عج) معطوف می گردد. اگرچه ازدیگرائمه نیز نوشته هایی تحت عنوان توقیع در دست است . بنابراین توقیع، عبارت است ازآن چه به صورت مکتوب ازحضرت مهدی (عج) دردوران غیبت صغری درجهت هدایت و رفع نیازهای شیعه، توسط سفیران خاص و چهارگا نه آن حضرت صاد ر شده است که عمدتا به دست خط مبارک خود حضرت نوشته شده است. اگرچه امروز دست نوشته های حضرت به ما نرسیده، ولی متن اغلب توقعیات درکتاب های حدیثی قابل استفاده می با شد.

11- حجت

«حجت» از نظرلغت به معنای برهان ودلیل که با آن حریف را قانع یا دفع کنند، به کار می رود . اگرچه همه ائمه(علیهم السلام)حجت الهی به حساب می آیند، ولی این واژه به عنوان یکی ازالقاب حضرت مهدی (عج) مورد استفاده قرارگرفته است. دراغلب روایات این لقب به صورت «الحجه من آل محمد» ( ص) به کاررفته است.

12- حکیمه خاتون

دخترامام جواد ( ع) ازمحدثان ویکی ازراویان حدیث ولادت حضرت مهدی (عج) است . علوم ا سلام راازائمه ی هدی کسب فیض نموده وازجمله زنا نی است که احادیثی به نقل از ایشان درکتاب های معتبر حدیثی نقل شده است .

اواخبار بسیاری را درموردازدواج امام حسن عسکری( ع)بانرجس خاتون،مادرحضرت مهدی (عج) وولادت حجة ابن الحسن (عج) نقل کرده است .

13- حکومت جهانی حضرت مهدی (عج)

یکی ازویژگی های مشهوردولت مهدی موعود (عج)جهان گیربودن آن است.حکومت مهدی (عج) شرق و غرب عالم را فرا می گیرد وآبادی ای درزمین نمی ماند، مگراین که گل بانگ محمدی ازآن برمی خیزد وسراسرگیتی ازعدل وداد آکنده می گردد . درآن دوران به دست آن امام بزرگوار،آرمان والای تشکیل جامعه بزرگ بشری وخانواده انسانی تحقق می پذیرد وآرزوی دیرینه همه انبیاء وامامان و مصلحان وانسان دوستان برآورده می گردد.

دردوران رهبری حضرت مهدی (عج) با ایجاد مرکزیت واحد ومدیریت وحاکمیت یگا نه الهی برای همه اجتماعات و نژادها و منطقه ها، اختلاف ها به وحدت تبدیل می گردد.

14- خروج دجال

براساس آن چه ازظا هراخباراستفاده می شود«دجال » فردی است که درآخرالزمان وپیش از قیام حضرت مهدی (عج)خروج می کند وباانجام کارهای شگفت انگیز،جمع زیادی ازمردم را می فریبد وسرانجام به دست عیسی بن مریم ( ع) به هلاکت می رسد .

درمورد اصل دجال، صرف نظراز ویژگی های او، چند احتمال ذکرشده است:

الف/ دجال، نام شخص معینی نیست،بلکه قابل انطباق برهرکس است که باادعاهای پوچ و بی اساس وبا توسل به حیله گری و نیرنگ، در صدد فریب مردم با شد .

ب/ دجال نام شخص معینی است که دربرخی روایات،حتی به صورت مشخص اشاره شده است .

ج/ این احتمال نیزوجود داردکه مراداز«دجال»، نوعی طرزتفکراستکه مردم راازتفکرمهدوی دورخواهد ساخت .

15- خروج سفیانی

ازروایات استفاده می شود، پیش ازقیام قائم (عج) مردی ازنسل ابوسفیان درمنطقه ی شام خروج می کند وبا تظاهر به دین داری گروه زیا دی ازمسلمانان را می فریبد .

دراین که خروج سفیانی از نشانه های حتمی ظهور است، روایات فراوانی وارد شده است.

16- خروج یمانی

سرداری ازیمن قیام می کند ومردم را به حق و عدل دعوت می کند.این نشانه درمنابع اهل سنت ذکرنشده است، ولی درروایات شیعه فراوان ازاو سخن میان آمده است . ودر پاره ای از روایات، خروج اواز نشانه های حتمی ظهورحضرت مهدی (عج) دانسته شده است .

17- خسف به بیدا

فرو برده شدن در بیداء که ازآن درروایات «خسف به بیدا» تعبیرشده، نام سرزمینی است، بین مکه و مدینه . ظاهرا منظورازاین ترکیب،آن است که سفیانی بالشکری عظیم به قصد جنگ با مهدی (عج) عازم مکه می شود، دربین مکه ومدینه ودرمحلی که به سرزمین«بیداء»معروف است، به گونه ای معجزه آسا به امرخداوند، دردل زمین فرو می روند.

18- دعای عهد

ازدعاهای مشهورکه خواندن آن دردوران غیبت حضرت مهدی (عج)فراوان مورد سفارش قرارگرفته است، دعای عهد است .

19- رجعت

واژه رجعت درکتاب های لغت به معنای بازگشت است ومعنای اصطلاحی رجعت عبارت است ازبازگشت دو گروه ازمردگان درعصرظهورحضرت مهدی . گروه اول، مؤمنان محض و دررأس آن ها انبیاء وائمه(علیه السلام) وگروه دوم، کافران محض، تااین که مؤمنان ازبرپایی حکومت عدل لذت برده وآن را یاری نمایند و کفاراز دیدن آن دولت جهانی متألم و ناراحت شوند .

از مجموع آیات، درروایات وبیان دانشمندان بزرگ شیعه به دست می آید که رجعت،عالمی است با ویژگی های خاص به خود که نه - دقیقا - هم چون عالم دنیاست و نه همانند آخرت و درعین حال برزخ هم نیست.

20- زیارت آل یس

زیارت آل یس، یکی اززیارت های مشهورحضرت صاحب الامراست. این زیارت با بیست و سه سلام آغاز شده که سلام اول به آل یس - یعنی عترت پاک پیامبر( ص) – و سلام های بعدی هریک با القاب و عناوین خاص حضرت مهدی(عج)می با شد.پس بااظهارواقرار اصول اعتقادی صحیح وگواه گرفتن امام برآنهاوتجدید عهد و وفاداری نسبت به اولیای دین،زیارت به پایان می رسد.

21- غیبت

«غیبت» دراصطلاح برای کسی استعمال می شودکه مدتی درجایی حضور دارد و پس از آن درآن محل حاضر نمی شود و در مهدویت، به پنهان شدن حضرت مهدی(عج) ازدیدگان مردم گفته می شود که این پنهان شدن با استفاده ازروایات به دوبخش تقسیم شده است.

غیبت نخست که مدت آن کوتاه - شصت و نه سال - بوده، غیبت صغری نامیده شده وغیبت دوم که مدت آن هم چنان ادامه دارد، غیبت تام، کامل وکبری نامیده شده است.

22- قائم (عج)

بامراجعه به روایات مربوط به حضرت مهدی (عج)،به جرات می توان گفت هیچ لقبی به اندازه ی قائم درباره ی حضرت مهدی(عج) به کا رنرفته است.

گویاازآن جایی که قیام حضرت مهدی (عج) درخشان ترین فصل حیات آن حضرت است، اتصاف به این صفت ولقب، همواره مورد توجه معصومین ( علیه السلام) برده است.ازبرخی روایات استفاده می شود، هنگام شنیدن این لقب بهتراست انسان ایستاده وادای احترام نماید که علاوه براظهار ارادت،می توان اعلام آمادگی نیزنمودکه این نهایت درجه ی انتظار راستین است.

23- مسجد صاحب الزمان (جمکران)

این مسجد درحدود شش کیلومتری جنوب شرقی قم واقع شده است. برخی بنای این مسجدرا توسط حسن بن مثله جمکرانی و به دستورمستقیم حضرت ولی عصر( ع) در سال سی صد و نود و سه قمری دانسته اند، درحالی که عده ای دیگر بنای آن را صدها سال قبل ازآن ذکر نموده اند.این مسجد امروز مورد اقبال فراوان شیعیان واقع شده و دارای آداب خاص است.

24- منتظر

در فرهنگ مهدویت منتظربه انسانی گفته می شود که باتمام وجوددرانتظارآمدن آخرین حجت الهی به سرمی برد .درروایات معصومین ( ع) به منتظر،ازدوجهت بیش ترازجهات دیگر توجه شده است،ابتداوظایف وآن گاه فضایل اوکه هریک درمحل خود دارای اهمیت است . برخی ازوظایف منتظران ازاین قراراست: صبربرسختی ها، پایداری برحب اهل بیت( علیه السلام)، رعایت تقوا وپروای الهی، دعا برای فرج، شناخت و معرفت امام و ...

25- مهدی

«مهدی » اسم مفعول و به معنای«هدایت شده»است ومهدویت نیزازهمین ریشه است.مهدی، مشهورترین نام حضرت نزد شیعه وسنی است.البته گاهی نیزدرمعنای فاعلی به معنای هدایت کننده به کاررفته است، امام صادق ( ع)دراین باره فرمود: ... وقائم (عج) را ازآن جهت مهدی گفته اند که مردم رابه آیینی که مسلمانان ازدست داده اند، هدایت می کند ...»[3]

26- ندای آسمانی

منظور از ندای آسمانی، ظاهراصدایی است که درآستانه ظهورحضرت مهدی( ع) ازآسمان شنیده می شود وهمه مردم آن را می شنوند.

در روایات، تعبیرهای«نداء» و «صیحه» و«صوت» بیانگراین نشانه ظهورهستند،اگرچه ممکن است به نظررسد هریک ازآن ها، نشانه جداگانه ای باشدکه پیش ازظهورواقع می شود، لکن به نظرمی رسدکه این هاتعبیرهای گوناگون ازیک حادثه ویا دست کم، اشکال گوناگون یک حادثه با شند .

27- نشانه های ظهور

آن دسته ازرخدادها،که براساس پیش بینی معصومان(علیه السلام) پیش، و یا درآستانه ظهور حضرت مهدی (عج)پدیدخواهندآمد،نشانه های ظهورند. تحقق هریک از این نشانه ها، نویدی از نزدیک شدن ظهور قائم (عج) است، به گونه ای که با تحقق مجموعه ی رخدادهای پیشگویی شده وبه دنبال آخرین نشانه ی ظهور،حضرت مهدی(ع) قیام خواهد کرد.

ازروایات استفاده می شود، برخی نشانه هاحتمی و برخی دیگرغیرحتمی خواهد بود.

28- نیابت عا مه

پس ازپایان یافتن دوران غیبت صغری و نیابت خاصه، با آغاز غیبت کبری هدایت شیعیان تحت عنوان «نیابت عامه»ازطرف حضرت مهدی( ع)به خود شکل گرفت .به این صورت که امام، ضابطه ای کلی وصفات ومشخصاتی عام به دست داده که درهرعصر، فرد شاخصی که آن ضابطه از هرجهت ودرهمه ابعاد، براو صدق کند، نائب امام شناخته می شود .

29- یا لثارات الحسین ( ع)

«ثار» درلغت به معنای خون خواهی است.«یا لثارات الحسین»، شعاریاران حضرت مهدی (عج) است که به خون خواهی حسین( ع) هنگام قیام آن حضرت سرخواهند داد، البته درپاره ای ازروایات ازآن به عنوان شعار فرشتگانی که هنگامی قیام برای یاری حضرت مهدی(عج) حضور می یابند، یاد شده است.[4]

این عشق آتشین زدلم پاک نمی شود

مجنون به غیر خانه لیلا نمی شود

بالای تخت یوسف کنعان نوشته اند

هر یوسفی که یوسف زهرا نمی شود

به امیدروزی که شاهد این تیترباشیم؛ منجی عالم بشریت، منتقم خون حسین و مجری عدالت، ظهور کرد.

اي نقطه شروع شفق

اي مجری حق

میلاد تو، قصیده بی انتهایی است که تنها خدا بیت آخرش را می داند؛

بیا و حُسن ختام زمان باش!

اَلّلهُمَّ عَجِّل لِوَليِّکَ الفَرَج

السلام علیک یا اباصالح المهدی ادرکنی

میلاد مهدی(عج)،تصنیف سرخ ترانه های انتظار،برعموم مسلمین جهان و برمنتظران ظهورش مبارک.

بخوان دعای فرج را دعـا اثر دارد

دعا کبوتر عشق است و بال و پر دارد

بخوان دعای فرج را کـه یـوسـف زهـرا

ز پشت پرده غیبت به ما نظـر دارد

جمعه: 26 / 11 / 1403- 15 شعبان 1446- 14 فوریه 2025

منابع

1- الهی نژاد؛ حسین، مهدویت و زبان دین ، انتظار، بهار1386، شماره 20 .

2- مهدویت پژوهی ضرورت ها و بایسته ها،انتظار، بهار 1386، شماره 20 .

3- مردانی نوکنده؛ محمد حسین، موعود ادیان ، موعود ، شهریور1386، شماره 79 .

4- بهروزلک؛ غلامرضا، جهانی شدن، بحران معنا و منجی گرایی(1) ، پگاه حوزه، 23 مهر1384، شماره 169.

5- مکارم شیرازی؛آيت ا... ناصر، حکومت جهانی حضرت مهدی، قم: نسل جوان.

6- حکیمی؛ محمد، عصر زندگی، قم: مؤسسه بوستان کتاب.

7-افشار،اسدالله(1393)، امامِ باقي(عج)، (تحلیل و تبیین زندگانی حضرت مهدی"ع"در20 گفتار)، تهران: سفيرارد هال.

[1] - مفاتیح الجنان، زیارت حضرت صاحب الامر، ص 1006؛ بحار الانوار، ج 99، ص 101.

[2] - بحار الانوار، ج 52، ص 308؛ مستدرك الوسائل، ج 16، ص 356.

[3] - ارشاد مفید، ص 4.

[4] - خدامرادسلیمیان،آشنایی با واژگان مهدویت،دیدارآشنا ،مهر1382، شماره 40 .