«سنگ اندازی» نتانیاهو در روند انعقاد توافق آتش بس

اسدالله افشار

جنگ نسل کشی اسرائیل علیه غزه در حالی وارد دوازدهمین ماه خود شده است که شمار قربانیان این حمله به 41000 نفر رسیده است.

حدود 17000 کودک فلسطینی از جمله کسانی هستند که در جریان جنگ قتل عام شده اند.

تخمین زده می‌شود که تعداد کل کشته‌ها بسیار بیشتر باشد زیرا بسیاری از فلسطینی‌ها در زیر آوار ساختمان‌های تخریب شده توسط حملات هوایی اسرائیل مدفون شده‌اند.

سازمان ملل روز پنجشنبه5 سپتامبر( 15 شهریور ماه) هشدار داد که وضعیت بشردوستانه در نوار غزه در بحبوحه کمبود شدید مواد غذایی؛ "فراتر از فاجعه" است.

اسرائیل متهم به گرسنگی عمدی فلسطینیان با محدود کردن جریان کمک‌های بشردوستانه به این سرزمین است.

نخست وزیر بنیامین نتانیاهو نیز به دلیل خرابکاری در مذاکرات با هدف برقراری آتش بس و پایان دادن به جنگ نسل کشی مورد انتقاد قرار گرفته است.

نخست وزیر جانی کودک کش رژیم صهیونیستی( نتانیاهو) چهار خواسته جدید خارج از مفاد پیشنهادی را به پیشنهاد آتش بسی که جو بایدن، رئیس جمهور ایالات متحده در 31 می ارائه کرده بود، اضافه کرده است.

حماس از طرح آتش بس بایدن که در ماه ژوئن توسط شورای امنیت سازمان ملل متحد تایید شد، استقبال کرده است.

خواسته های نتانیاهو شامل حفظ کنترل کریدور فیلادلفی، یک نوار زمینی 14 کیلومتری در مرز مصر است.

محور فیلادلفی یک منطقه حائل غیرنظامی به طول ۱۴ کیلومتر و عرض ۱۰۰ متر است که در امتداد کل مرز بین مصر و غزه قرار دارد.

این مسیر از دریای مدیترانه تا گذرگاه کرم‌ابوسالم در نقطه تلاقی غزه، مصر و اراضی اشغالی ادامه دارد.

این محور اولین بار براساس معاهده صلح ۱۹۷۹ بین مصر و رژیم صهیونیستی ایجاد شد و نام رمز ارتش رژیم صهیونیستی برای منطقه غیرنظامی شده است.

در آن زمان، رژیم صهیونیستی با پایان دادن به اشغال ۱۲ ساله شبه‌جزیره سینا مصر موافقت کرده بود، اما به اشغال نوار غزه در فلسطین ادامه داد.

شهروندان مصر از این منطقه به‌عنوان «دالان صلاح‌الدین» یاد می‌کنند؛ این کریدور شامل گذرگاه رفح است که تنها گذرگاه بین مصر و غزه است.

نیروهای اسرائیلی این کریدور را در ماه مه تصرف کردند و به محل اختلاف در مذاکرات آتش بس تبدیل شده است.

نتانیاهو که پس از کشته شدن 6 اسیر اسرائیلی و پیدا شدن جسد آنان تحت فشار شدید اجتماعی و داخلی قرار گرفته، برای فرار از مسئولیت این اتفاق پس از دو روز اعتراض شدید، سرانجام روز یکشنبه 2 سپتامبر( 12 شهریورماه) با برگزاری یک کنفرانس خبری، تلاش کرد موضع چند روز پیش خود مبنی بر ترجیح ماندن در کریدور فیلادلفیا را منطقی نشان دهد و توجیه کند.[1]

نتانیاهو در دفاع از خود در برابر اتهامات مخالفان مبنی بر مانع تراشی بر سر توافق «آتش بس- نجات اسیران»، سعی کرد نگه داشتن نیروهای اسرائیلی در کریدور فیلادلفیا – واقع در مرز مصر – را یک «ضرورت استراتژیک» بنامد که دستیابی به اهداف اصلی اسرائیل در جنگ وابسته به آن است.[2]

اصرار نتانیاهواین جانی نسل کش سفاک بر حفظ فیلادلفیا در حالیست که چهار نهاد نظامی و امنیتی اسرائیل یعنی ارتش، وزارت جنگ، موساد و شاباک (سرویس امنیت داخلی) با برداشت نتانیاهو کاملا مخالف هستند و معتقدند ارتش اسرائیل می تواند مجدداً پس از یک دوره 6 هفته‌ای به این کریدور بازگردد.[3]

«بنیامین نتانیاهو» در کنفرانس خبری مذکور مدعی شده است: همه ما می‌خواهیم افراد ربوده شده (اسرای صهیونیست در نوار غزه) را برگردانیم، اما مناطقی وجود دارد که نباید آنها را رها کنیم، از جمله محور فیلادلفیا که اولین شریان اکسیژن حماس است و این جنبش برای مدت طولانی در آنجا قدرت خود را حفظ کرد، خود را به خوبی مسلح کرد و به ما حمله کرد.

او همچنین در همین کنفرانس یاد شده اظهار داشته است: همه کسانی که می‌گویند می‌توانیم ۴۲ روزه از محور فیلادلفیا خارج شویم، می‌دانند که ۴۲ سال خواهد بود. اگر محور فیلادلفیا را ترک کنیم، جهان به ما اجازه بازگشت به آن را نخواهد داد.

وی در آخر تأکید نموده «اسرائیل» هرگز از محور فیلادلفیا خارج نخواهد شد.

این درحالیست که گزارش شبکه سی ان ان در ماه گذشته میلادی نشان داد، در حالی که کریدور فیلادلفیا در کنترل اسرائیل بوده، حماس موفق به بازسازی 7 گردان از 24 گردان عملیاتی خود در جریان همین جنگ شده است.

همان گونه که در سطور بالا مطرح شد نتانیاهو بر حفظ کنترل کریدور فیلادلفیا به بهانه اطمینان از عدم استفاده از آن به عنوان خط تدارکاتی تسلیحات و مهمات برای حماس تأکید کرده و اظهار داشته ":ما بیرون نخواهیم رفت. اهمیت کریدور فیلادلفیا بسیار مهم است – بیرون آوردن گروگان ها، اطمینان از نابودی حماس و اینکه غزه دیگر تهدیدی برای ما نخواهد بود."

اما منتقدان استدلال کرده اند که نتانیاهو با استفاده از کریدور فیلادلفیا به عنوان بهانه ای به دنبال از بین بردن مذاکرات آتش بس و طولانی شدن جنگ است.

سایر مقامات اسرائیلی از جمله "یوآو گالانت" وزیر جنگ نیز نتانیاهو را به خاطر سیاست او در قبال راهرو مورد انتقاد قرار داده اند.

گالانت در اوایل این ماه اظهار داشته: «این واقعیت که ما کریدور فیلادلفی را به قیمت جان گروگان‌ها در اولویت قرار می‌دهیم، شرم‌آور اخلاقی است.»

هرزی هالوی، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل نیز گفته است:« حفظ نیروها در کریدور؛ آنها را در معرض "خطر غیرضروری" قرار می دهد.»

خانواده های اسرا نیز موضع مشابهی اتخاذ کرده اند.

پس از نزدیک به یک سال غفلت، نتانیاهو حتی یک فرصت را از دست نمی دهد تا اطمینان حاصل کند که توافقی حاصل نخواهد شد. روزی نیست که نتانیاهو اقدام مشخصی برای به خطر انداختن بازگشت همه گروگان ها به خانه انجام ندهد.»

حماس با انجام عملیات نظامی غافلگیرکننده طوفان الاقصی در جنوب اسرائیل در روز شنبه 7 اکتبر 2023 ( 15 مهر 1402) بیش از 1100 نفر از نیروهای صهیونیستی را به درک واصل کرده و حدود 250 نفر را هم به اسارت درآورده است.

ده ها نفر از اسیران پس از تبادل در نوامبر 2023 هنوز در غزه نگهداری می شوند.

حماس بر یک آتش بس کامل با خروج اسرائیل از کریدور فیلادلفی تأکید نموده و خواستار تحقق این امر هستند.

در همین حال ، اصرار نتانیاهو برای حضور نظامی در کریدور یک سؤال جدی ایجاد کرده است.

نتانیاهو ادعا می کند که این کریدور نقش مهمی در کمک به حماس برای دریافت سلاح دارد. بنابراین چرا ارتش اسرائیل هیچ اقدامی برای کنترل کریدور قبل از طوفان اوبسا انجام نداد؟

مثل روز روشن است که این امر به این دلیل است که پایان جنگ برای نتانیاهو؛ مشکلات و تنش های داخلی و بین المللی همراه خواهد داشت.[4]

شایان ذکر است پافشاری نتانیاهو روی عدم خروج از محور فیلادلفی و «سنگ اندازی» در روند انعقاد توافق آتش‌بس، با مخالفت رسانه‌های عبری نیز روبرو شده است.

رسانه عبری«هاآرتص»درگزارشی با اشاره به پافشاری نخست‌وزیررژیم صهیونیستی براستقرارنظامیان صهیونیست در مرز غزه و مصر، او را چهره‌ای خبیث و خودخواه توصیف کرد که باز هم سعی دارد توافق با حماس را از بین ببرد.

به گزارش هاآرتص، تصمیم کابینه امنیتی رژیم صهیونیستی برای باقی ماندن نظامیان صهیونیست در کریدور « فیلادلفی» حتی در صورت امضای توافق میان حماس و تل‌آویو، نشان‌دهنده این است که نتانیاهو این بار هم سعی دارد حصول توافق را ناممکن کند یا دست‌کم موانع سنگینی در مسیر امضای آن قرار دهد.

«نتانیاهو عدم حصول توافق با حماس را به سود منافع شخصی خود می‌داند و به همین دلیل است که او و حامیانش کریدور فیلادلفی را یک «دارایی راهبردی» توصیف کرده‌اند»؛ امری که به گزارش هاآرتص، خشم گالانت را برانگیخته است.[5]

جان کلام از نگاه هاآرتص؛

1- اصرار نتانیاهو بر باقی ماندن نظامیان صهیونیست در کریدور فیلادلفی هیچ دلیل موجهی ندارد و هدف اصلی او بقای سیاسی است.

2- موضع نتانیاهو از هر نظر شرم‌آور است.

3- نتانیاهو مسئولیت زندگی شهروندان و سربازان خود را بر عهده نگرفته و به امنیت آن‌ها متعهد نیست.

4- خباثت نتانیاهو در قبال جان گروگان‌ها غیرقابل تحمل است.

یکشنبه: 18 / 06 / 1403- 4 ربیع الاول 1446- 8 سپتامبر 2024

[1] - نتانیاهو در جریان این کنفرانس بار دیگر ادعای قبلی خود مبنی بر اینکه اگر نظامیان صهیونیست حتی برای مرحله اول 42 روزه توافق عقب‌نشینی کنند، هرگز نمی توانند مجدداً به آنجا برگردند. وی افزود: «در صورت خروج ما از فیلادلفیا، حماس می تواند خود را بازتسلیح و بازسازی کند و 7 اکتبر دیگری را رقم بزند.» یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون با انتقاد چرخه سیاسی باطل نتانیاهو برای حفظ قدرت ائتلاف گفت: «نتانیاهو سال‌ها وقت داشت تا فیلادلفیا را دوباره تصرف کند و این کار را نکرد، و تنها هشت ماه پس از آغاز جنگ کنونی ارتش را برای این کار فرستاد. (اهمیت استراتژیک کریدور فیلادلفیا؛ دروغ جدید نتانیاهو.خبرگزاری تسنیم. سه شنبه ۱۳ شهريور ماه ۱۴۰۳ - ۱۷:۴۵)

[2] - نتانیاهو تا کنون در مراحل مختلف اقدامات خاصی را با همین ادبیات «ضرور استراتژیک جنگ که دستیابی به اهداف اصلی در گرو آن است» نامیده و پس از هر مقطع این ضرورت را تغییر داده است. در حالیکه بسیاری از تحلیلگران نظامی معتقدند ضرورت‌های استراتژیک در هر جنگی از چند مورد ثابت فراتر نمی روند و بقیه اهداف نسبت به این ضرورت‌ها جزئی، مقطعی و تاکتیکی به حساب می‌آیند. نتانیاهو در آغاز جنگ تصرف شهر غزه را ضرورت استراتژیک خوانده بود و اصرار داشت که حماس نمی تواند در بلند مدت جنگ را تحمل کند. مدتی بعد ایجاد کریدور سراسری نتساریم از سوی نتانیاهو به عنوان ضرورت استراتژیک مطرح شد و در ادامه حمله به خانیونس چنین شرایطی پیدا کرد. (اهمیت استراتژیک کریدور فیلادلفیا؛ دروغ جدید نتانیاهو.خبرگزاری تسنیم. سه شنبه ۱۳ شهريور ماه ۱۴۰۳ - ۱۷:۴۵)

[3] - در همین راستا نیر دووری، تحلیلگر نظامی شبکه 12 تلویزیون اسرائیل با رد کردن اهمیت استراتژیک محور فیلادلفیا گفت: «این محور دارای اولویت برای ارتش و نتانیاهو نبود، حتی وی ابتدا مجوز حمله زمینی به آنجا را نداده بود. سخنان نخست وزیر درباره قاچاق سلاح از محور فیلادلفیا صحیح نیست زیرا بیشتر سلاح های حماس در داخل غزه تولید می شود و اگر هم سلاحی قاچاق شده باشد، از طریق گذرگاه رفح وارد شده نه محور فیلادلفیا.» (اهمیت استراتژیک کریدور فیلادلفیا؛ دروغ جدید نتانیاهو.خبرگزاری تسنیم. سه شنبه ۱۳ شهريور ماه ۱۴۰۳ - ۱۷:۴۵)

4- Saei. Shahrokh. Philadelphi Corridor: A pretext to torpedo ceasefire talks. Translator; Asadollah Afshar. Tehrantimes/ September 7, 2024 - 22:4

[5] - پایگاه خبري-تحليلي مشرق نيوز. سه شنبه ۱۳ شهریور ماه ۱۴۰۳ - ۲۳:۴۱ - کد خبر 1639217.