انتخابات؛تبلوراراده وخواست مردم
ا سدالله افشا ر
اشاره:
انتخابات یکی ازمولفه های مشارکت سیاسی وشرایط تحقق مردم سالاری است، به طوری که محور اصلی مشارکت سیاسی،مشارکت های انتخاباتی است.پس ازپیروزی انقلاب اسلامی،زمینه مشارکت مردم درعرصه های گوناگون به ویژه درعرصه سیاسی ودرفرآیند تصمیم گیری، سیاست گذاری و اداره جامعه فراهم شد.به طورمتوسط هرسال درکشوریک انتخابات برگزارگردیده است. همواره مشارکت انتخاباتی ملت ایران برای نظام پشتوانه جدی به شمارآمده است.اينك به برخي ازنكات دراين زمينه اشاراتي خواهيم داشت:
برگزاری انتخابات؛تبلوراراده وخواست مردم :
نیازجوامع به جلوگیری ازهرگونه هرج ومرج وبی نظمی،ایجاب ميكندكه عده ای به نمایندگی از سوی مردم،اداره اموركشوروتعیین چارچوب اداره آن رابرعهده بگیرند.دركشور های مدعی حكومت مردمی،این عده باحضورمردم وازطرف آنان انتخاب ميشوند. درنظام جمهوری اسلامی ایران براساس اصل ششم قانون اساسی«اموركشوربایدبه اتكای آرای عمومی اداره شود،ازراه انتخابات،انتخاب رئیس جمهور،نمایندگان مجلس شورای اسلامی،اعضای شوراها ونظایراینها، یا ازراه همه پرسی درمواردی كه دراصول دیگراین قانون تعیین می گردد.»
با توجه به این اصل،درجمهوری اسلامی ایران، اداره حكومت وقانون گذاری درچار چوب اصول قانون اساسی با اداره ونظرملت تعیین می گردد وبرگزاری انتخابات درحقیقت تبلوراراده وخواست مردم می باشد.براساس این اصل،درجمهوری اسلامی تمام مسئولان نظام به صورت مستقیم و غیرمستقیم با رای مردم انتخاب می شوند ورای مردم درهرانتخاباتی بسیارتعیین کننده می شود. چرخش قدرت سیاسی میان احزاب،گروه ها وجناح های سیاسی طی سه دهه گذشته،نشان می دهد انتخابات درایران فرمایشی ونمایشی نبوده واین مردم هستندکه باکمال آزادی وبراساس خواست ها ودریافت های خود از وضعیت افراد،احزاب وگروه های سیاسی دست به انتخاب می زنند. مقایسه گرایشات سیاسی اکثریت و اقلیت در مجلس دوم،سوم،چهارم،پنجم،ششم ،هفتم وهشتم نشان می دهد که مردم چگونه با رای خود جریان های سیاسی را بالا وپایین می برند.
اهمیت بسیار با لاي انتخابات نهم مجلس شورای اسلامی:
انتخابات نهم مجلس شورای اسلامی درایران با توجه به شرایط بین المللی ومنطقه ای،وضعیت وصف بندی جریان ها وگروه های سیاسی داخلی ازاهمیت بسیار بالایی برخورداراست. این انتخابات درشرایطی برگزارمی گردد که جمهوری اسلامی ایران با پیمودن مسیرمقاومت وپایداری دربرابر فشارهای نظام سلطه،به قدرت برترمنطقه استراتژیک خاورمیانه تبدیل شده وبه اعتقاد بسیاری از کارشناسان وصاحب نظران مسایل بین المللی،درآستانه تبدیل شدن به یک قدرت موثرجهانی است.موفقیت ها وپیشرفت های جمهوری اسلامی ازیک طرف درداخل درمهارومقابله با حوادث ۱۳۸۸ و شکست ها وناکامی های آمریکا ومتحدین اودرمنطقه خاورمیانه ازطرف دیگروبرخی دیگراز کشورهای غربی را نسبت به تحولات سیاسی منطقه وجهان درآینده نگران ساخته است. تحولات اخیر وبیداری اسلامی درمنطقه با الهام ازانقلاب اسلامی درحال به ثمررسیدن است. این تحولات به زعم بسیاری ازصاحبنظران روزبه روزبرعمق استراتژیک ایران درمنطقه وجهان افزوده است وسیاست های یکجانبه گرایی متکی برقدرت نظامی آمریکا را درمنطقه با شکست کامل مواجه ساخته است.برهمین اساس می توان گفت، نتایج انتخابات نهم مجلس شورای اسلامی برای پیشبردآرمان ها و اهداف انقلاب اسلامی همچنین استمرارحرکت بیداری اسلامی،پایداری وایستادگی دربرابرزیاده خواهی وفشارهای غرب درموضوعاتی چون مسئله هسته ای ودفاع ازحقوق ملت مسلمان ومظلوم فلسطین می تواند متفاوت باشد.
فلسفه وجودی مجلس شورای ا سلامی:
بعدازسپری شدن سه دهه ازپیروزی انقلاب اسلامی، باید آموخته باشیم که اولا حکومت اسلامی حکومت "قانون" است وهرج ومرج و نابسامانی و بیقانونی را برنمیتابد واصولا بدون وجود و نقشآفرینی قانون، حکومت فلسفه وجودیاش راازدست میدهد.زیرا حکومت مجموعهای است از مراکز و سازمانها و تشکیلات و وزارتخانهها که باید مجری قوانین باشند تا به این وسیله کشور اداره شود ومشکلات رفع گردد ومردم به آرامش وآسایش برسند.ثانیامرکز قانونگذاری،مجلس شورای اسلامی است واز همین رو قوه مقننه نام گرفته ودر متن قانون اساسی نظام جمهوری اسلامی جایگاه خاص خویش را یافته و بر آن مبنا به انجام وظیفه و مسئولیت بزرگ خود در تدوین و تصویب قوانین اهتمام میورزد.ثالثا قوه مقننه، مستقل است وبراساس اصل "تفکیک قوای سهگانه"ازقوه مجریه و قوه قضائیه منفک وجدا ودارای وظایف تعریف شده میباشد و بنابراین قوای دیگرنباید ونمیتوانند درآن دخالت کنند وازابزاروفشارسیاسی علیه آن بهرهبرداری نمایند.رابعا قوه مجریه،همچنان که ازنام و جایگاهش پیداست باید مجری قوانینی باشد که در مجلس با طی مراتب خاص به تصویب رسیده و به دولت ابلاغ گردیده است و هیچ دولتی نمیتواند از اجرای قوانینی که تمام مراحل از جمله تأیید شورای نگهبان را پشتسر گذاشته است، خودداری کند.با تفکردررهنمودها واندیشههای جامع امام خمینی درمییابیم که مشخصههای چهارگانهای که به آنها اشاره شد فلسفه وجودی مجلس شورای اسلامی را تشکیل میدهد وهمه مراکز و قوا از جمله دولت باید تابع آن باشند.
بازخوانی جایگاه مجلس شوراي اسلامي درقانون اسا سي:
بازخوانی قانون اساسی نظام جمهوری اسلامی، به خوبی بیانگر جایگاه هریک ازقوای سهگانه است. فلسفه آن نیز جلوگیری از هر گونه استبداد در قوا و تضمین محور دموکراسی است.قوایی که اگرچه مستقل ازیکدیگر تعریف شدهاند، اما تکالیف و وظایفی هم در قبال یکدیگر دارند. کما این که در اصول متعدد از قانون مذکوردولت موظف به اخذ مجوزازمجلس است. ازتعیین ترکیب هیات وزیران گرفته تا عقد قراردادهای خارجی و... به این ترتیب، این دولت است که مشروعیتش راازمجلس میگیردومجلس حتی با استیضاح نیمی ازکابینه یا حتی رای به عدم کفایت رئیسجمهور میتواند دولت راازحیزانتفاع ساقط کند.مضاف براین اصولی همچون اصلهای 70، 75 و 83 قانون اساسی نیزنشاندهنده گستره شمول اختیارات مجلس است که به ترتیب مجلس را محق به قانونگذاری درعموم مسائل،تحقیق وتفحص درتمام امور و اظهارنظردرهمه مسائل داخلی وخارجی کشور میداند.چنین نگاهی به جایگاه مجلس درقانون اساسی است که آن را به نسبت دیگرقوا متمایز کرده وآن را منحصر به فرد جلوه میدهد. قوهای که دو وظیفه خطیر قانونگذاری و نظارت عام بر خود و دیگر قوا را بر عهده دارد. مجموعه این موارد بود که سبب شد امام خمینی(ره) مجلس را درراس امور بنامند وبا«عصاره فضایل ملت» خواندن آن، تاکید کنندکه«ومن تکرار میکنم مجلس بالاترین مقام است دراین مملکت،مجلس اگر رای داد وشورای نگهبان هم آن راپذیرفت، هیچ کس حق ندارد یک کلمه راجع به این بگوید...».
مجلس تجلی گاه زنده وعینی روح جمعی:
مجلس درسیستم حکومتی وسازمان مهندسی جامعه،قوه مقننه یک کشورتعریف شده است؛مجلس تجلی گاه زنده وعینی روح جمعی با نشانه هایی همچون اندیشه،آگاهی،رشد،انتخاب،اراده،بیان، عمل وقدرت تصمیم گیری هرجامعه است. مجلس مهم ترین رکن اساسی دموکراسی وجامعه مدنی محسوب می شود؛ مجلس نمودعینی تصمیم گیری مردم درتعیین سرنوشت خود ومهم ترین پل ارتباطی قانونی مردم باحکومت است؛مجلس رسالت دفاع ازتمام حقوق قانونی مردم درقبال حکومت را به عهده داردومجلس بزرگترین امید وپناهگاه مردم است.مجلس شورای اسلامی برپایه قانون اساسی عامل مهم استقلال ورشد وآزادی مردم است كه با تصویب قوانین وداشتن اهرم حق تذكرواستیضاح دولت،می تواند جلو هرگونه سوء استفاده وخودكامگی دولتمردان را بگیرند و احتمال ایجاد استبداد رااز بین ببرد.
جان كلام:
1- انتخابات یکی ازشرایط وابزارتحقق مردم سالاری وازمولفه های مشارکت سیاسی است،به طوری که محور اصلی مشارکت سیاسی،مشارکت انتخاباتی است.پس ازپیروزی انقلاب اسلامی،زمینه مشارکت مردم درعرصه های گوناگون به ویژه درعرصه سیاسی ودرفرآیند تصمیم گیری، سیاست گذاری و اداره جامعه فراهم شد.
2- تلاش برای مشارکت حداکثری مردم درانتخابات، پرهیز از چالش ها و آسیب پذیری های داخلی، تبیین وآگاه سازی افکار عمومی وپیش بینی اقدامات دشمن برخی ازراه کارهایی است که می تواند، قدرت نرم نظام جمهوری اسلامی را درانتخابات تقویت وازامنیتی شدن انتخابات نهم مجلس شورای اسلامی پیشگیری نماید.
3- دراین انتخابات نیزمردم بایدبادرنظرگرفتن ملاک های انتخاب اصلح، به کسانی رای دهند که با ایمان،توانمند ودلسوز بوده ودرخانه ملت دغدغه ای جز نمایندگی مردم برای حل مشکلات کشور و پیشبردآرمان های انقلاب اسلامی نداشته باشند.
4- مجلس شورای اسلامي سالم وکارآمدکه قادر است با تصویب قوانین کارآمد اهم مشکلات اقتصادی، سیاسی وفرهنگی کشوروملت ومردم را کاهش داده ورفع کرده وتوسعه اقتصادی، سیاسی وفرهنگی کشورراترسیم، تأمین وتضمین نموده وارتقا شاخص های آن را بارمغان آورده ونوید بخشد، درگروه گزینش وحضورنمایندگان سالم و کارا بوده که برآمد و برگزیده انتخابات ورقابت و تبلیغات انتخاباتی اخلاقی متعالی می باشند.
پنجشنبه: 1390/11/13- 9ربيع الاول1433- 2فوريه2012

