خیانت جولانی خائن به سوریه و آینده سوریه
اسدالله افشار
در شام؛ صدای تیر، بیوقفه شده
آیینه حرم؛ شکسته از شعله شده
جولانی؛ اگر فروخت این خاک وطن
تاریخ داند که او خائن الملّه شده
سوریه، این قلب تپنده جهان عرب و شریان راهبردی محور مقاومت، امروز نه فقط در محاصره نظامی و اقتصادی، بلکه در محاصره خیانت داخلی، تجاوز خارجی و بیعملی نهادهای جهانی گرفتار آمده است. در حالی که جولانی، تروریستی با سابقه عضویت در القاعده، امروز با کت و شلوار در نقش "رئیسجمهور میانهرو" در خدمت آمریکا و صهیونیزم بین الملل ظاهر میشود، تجاوزات اسرائیل شدت یافته، ساختار ملی سوریه فرو میپاشد، و رؤیای نیل تا فرات یک گام دیگر به تحقق نزدیکتر میشود.
مقاله پیشرو، به تحلیل عمیق وضعیت کنونی سوریه میپردازد، خیانت جولانی را در بستر تحولات راهبردی منطقه واکاوی میکند، و با آیندهپژوهی چندبُعدی، پیامدهای تجزیه یا سقوط حاکمیت سوریه را بر جغرافیای سیاسی منطقه و موازنه جهانی بررسی مینماید.
۱. جولانی؛ از تروریسم تا عادیسازی، چهرهای برای فروپاشی حاکمیت سوریه
احمد الشرع، ملقب به جولانی، از رهبران پیشین جبهه النصره، امروز در قامت یک چهره سیاسی ظاهر شده که به ظاهر به دنبال ثبات و تنشزدایی است، اما اقدامات او، روایت مقاومت را از درون منهدم کرده است:
- اعطای تابعیت به پناهندگان فلسطینی و نقض حق بازگشت،
- مسدود کردن مسیر تسلیحاتی ایران به حزبالله،
- سکوت در برابر تجاوزات اسرائیل به قله حرمون و بلندیهای جولان،
- ورود به مذاکرات محرمانه با اسرائیل،
- اظهارات ضدجهادی و بازگشایی کنیسههای یهودی دمشق.
این سیاستها نه نشانه اعتدال، بلکه نوعی "عادیسازی خزنده" و گامبهگام برای فروپاشی حافظه مقاومت و هویت ملی سوریهاند. اسرائیل، جولانی را بازیچهای موقت میداند که گاه تروریست خطابش میکند و گاه «شریک صلح»![1]
۲. تجاوزات اسرائیل به سوریه؛ از اشغال جولان تا حملات دقیق هوایی
رژیم صهیونیستی از سال ۲۰۱۱ تاکنون بیش از ۴۰۰ بار به خاک سوریه حمله کرده است؛ اهداف، پایگاههای نظامی ارتش سوریه، انبارهای تسلیحاتی مقاومت، کاروانهای نظامی ایرانی و فرودگاههای غیرنظامی بودند.[2]
این حملات:
- نقض صریح ماده ۲ منشور ملل متحد و اصل «عدم توسل به زور» است؛
- در خلأ حاکمیت مقتدر مرکزی و با هماهنگی اطلاعاتی آمریکا و برخی کشورهای عربی انجام میشود؛
- تلاشی راهبردی برای تضعیف ایران، مهار حزبالله و تأمین عمق راهبردی اسرائیل است؛
که با سکوت کامل مجامع بینالمللی مواجه شده است.
اسرائیل، اکنون جولان را منطقهای رسمی در ساختار خود میبیند و سوریه را عرصهای برای جنگ نیابتی دائمی.
۳. ذات تجاوزگر رژیم اسرائیل؛ از ۱۹۴۸ تا امروز
رژیم صهیونیستی نهتنها از ابتدای تأسیس با اشغال سرزمین و آوارگی ملت فلسطین شکل گرفت، بلکه طی دههها همواره تجاوزگر بوده است:
- ۱۹۵۶: حمله به مصر (سوئز)
- ۱۹۶۷: اشغال جولان، سینا، کرانه باختری، قدس شرقی
- ۱۹۸۲: حمله به لبنان و کشتار صبرا و شتیلا
- ۲۰۰۶ به بعد: حملههای پیاپی به غزه، لبنان و سوریه
این رفتار، نه استثنا بلکه «ماهیت ذاتی» این رژیم است؛ ماهیتی که سازمانهای بینالمللی تاکنون هیچ اقدام مؤثری برای مهار آن انجام ندادهاند.[3]
۴. ناتوانی نهادهای جهانی در مهار اسرائیل
۴.۱ شورای امنیت:
بیش از ۷۰ قطعنامه علیه اسرائیل به دلیل وتوی آمریکا تصویب نشد.[4]
۴.۲ دادگاه کیفری بینالمللی (ICC):
با وجود پذیرش پرونده فلسطین، روند تحقیق درباره جنایات اسرائیل تعلیق یا بیاثر باقی مانده است.
۴.۳ رسانهها و افکار عمومی غربی:
با سیطره لابی صهیونیسم، تروریسم جولانی «قابل قبول» و مقاومت فلسطین «افراطی» معرفی میشود.
۵. پیامدهای تجزیه سوریه در سه سطح: داخلی، منطقهای و بینالمللی
۵.۱ داخلی:
- حاکمیت مرکزی فرو میپاشد؛ کردها، دروزیها، سلفیها مناطق خودمختار تشکیل میدهند؛
- اقتصاد نابود، ارتش تجزیه، و ملت بیسرپناه میشوند.
۵.۲ منطقهای:
- مسیر تهران–بغداد–دمشق–بیروت قطع میشود؛
- اسرائیل امنیت شمالی خود را با حضور مستقیم در جولان تقویت میکند؛
- ترکیه بهنام امنیت، عمق راهبردی ایجاد میکند؛
- عربستان و امارات پروژه مهار ایران را پیش میبرند.
۵.۳ بینالمللی:
- آمریکا در شرق سوریه پایگاه دائمی میسازد؛
- اروپا در قالب پناهندهپذیری و رسانه، در جنگ نرم دخیل میشود؛
- روسیه گرفتار جنگ اوکراین، قدرت بازدارندگیاش کاهش مییابد.
۶. آینده سوریه؛ آینده منطقه و مقاومت
سه سناریو محتمل است:
۶.۱ )تجزیه نرم:
کشوری چندپاره با دولتهای خودمختار ناپایدار.
۶.۲ بازسازی سخت:
با حمایت محور مقاومت، ارتش بازسازی و حاکمیت احیا شود.
۶.۳ سوریه خاکستری:
دولتی نهکاملاً سقوطکرده و نهسربلند، در مرز فروپاشی دائم.
هر سه مسیر، وابسته به سطح حضور فعال ایران، حزبالله، و فشار ملتهای منطقه است. بقای سوریه، تضمین بقای مقاومت و ژئوپلیتیک مستقل در برابر صهیونیسم جهانی است.
جان کلام این که؛ خیانت جولانی تنها یک اپیزود از پروژه تجزیه سوریه نیست؛ تجسم عملی همان راهبرد اسرائیلی «تجزیهسازی برای مهار مقاومت» است؛ و نهادهای جهانی، با وتوهای آمریکایی، سیاستهای دوگانه حقوق بشری، و رسانههای مزدور، عملاً در کنار این پروژه ایستادهاند.
اما سوریه هنوززنده است. تا وقتی که حلب ایستاده، دمشق بیداراست، و مردم برزمین خود ایستادهاند، رؤیای نیل تا فرات کابوس خواهد ماند.
سوریه، نه فقط یک خاک، که حافظهی امتی است که میخواست آزاد باشد.
جولانی، اسرائیل، غرب، نهادهای جهانی تحت سلطه استکبار غرب همه در یک سنگرند.
اما هنوز صدای اذان از مسجد اموی شنیده میشود، و هنوز چشمان زینبیه بیدار است.
«اگر ما سقوط کنیم، شما نیز نخواهید ماند»؛ این پیام دمشق است به همه.
چهارشنبه: 1 / 05 / 1404- 27 محرم الحرام 1447- 23 جولای 2025
چاپ در پایگاه خبری تحلیلی نیک رو: چهارشنبه 1 / 05 / 1404- 49 : 08– شناسه: ۱۱۰۷۷۵
لینک کوتاه: https://www.nikru.ir/p/110775
پانویسها
INSS. (2024). Jolani and Israel: Tactical Asset? 1-
Human Rights Watch. (2024). Israel’s Airstrikes in Syria: A Decade of Silence. 2-
Chomsky, Noam. (2019). Gaza in Crisis. 3-
UN Records. (2023). List of US Vetoes on Israel-Related Resolutions. 4-
منابع
1- Chomsky, Noam. Gaza in Crisis: Reflections on Israel's War Against the Palestinians. Haymarket Books, 2019.
Human Rights Watch. Israel’s Strikes on Syria: A Decade of Impunity. 2024. 2-
INSS. Jolani: Tactical Asset or Strategic Threat? Tel Aviv, 2024. 3-
United Nations. List of Vetoed Resolutions Against Israel, 1948–2023. UN Records. 4-
5-الاخبار، بیروت. «بازخوانی چرخش جولانی»، ۲۰۲۵.
6- وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران. گزارش راهبردی درباره موقعیت جولان، ۲۰۲۳.
7- یدیعوت آحرونوت. جولانی و معامله خاموش با تلآویو. ۲۰۲۵.
